Jan Baptist Tassijn: Een vergeten boerenkrijger, ‘voor outer en heerd’.

Op 5 maart 1799 wordt in de bossen van Haasdonk (Waasland) Jan Baptist Tassijns standrechtelijk terechtgesteld door de Franse bezetter, vanwege zijn aandeel in de Boerenkrijg. Zijn naam is minder bekend dan die van andere leiders van de opstand, zoals Rollier, Van Gansen, Corbeels en Meulemans. En in Frans-Vlaanderen had je Louis Fruchart, in verzet tegen Napoleon. Nochtans was Tassijns een belangrijk voorman van het verzet, als baljuw en meier van de heerlijkheden Zwijndrecht en Burcht.

Reeds in 1780 keerde hij zich als jurist tegen de Oostenrijkse politiek, die uiteindelijk zou uitmonden in de Brabantse Omwenteling. Later trad hij op als een welbespraakte woordvoerder tegen de hervormingen van de Franse revolutionaire bezetter.

Het zogenaamde “Tassijnskruis” werd ter nagedachtenis aan Tassijns opgericht in de bossen van Haasdonk, in de buurt van de plaats waar hij werd terechtgesteld. Het monument dateert uit 1898. Op het arduinen gedenkteken staat te lezen:

“D.O.M. Ter nagedachtenis van J.B. Tassijns, alhier laffelijk vermoord den 5 meert 1799.
Gedenkt, gij die voorbijgaat en dien kruise groet; gedenk, o volk van Vlaanderen: hier vloeide onschuldig bloed; hier viel Tassijns voor land en kerk; hier draagt de grond het heilig merk van enen martelaar. 18 september 1898. RIP.”

Zijn woonhuis in Zwijndrecht is vandaag een beschermd monument. Een gedenkplaat aan de gevel herinnert aan deze moedige strijder “voor outer en heerd”.

In deze woelige tijden kan het geen kwaad om opnieuw stil te staan bij historische verzetsdaden, verzetsbewegingen en volksopstanden. Niet alleen hun idealen en moed verdienen herinnering, maar ook hun tactieken, methodes, overwinningen en nederlagen.

Op deze pagina zal ik daar in de toekomst geregeld op terugkomen.

05.03.2026