In memoriam: Hugo Rau leerde Vlaanderen de wereld kennen en de wereld Vlaanderen

Hugo Rau is niet meer. Hij overleed op 12 maart jl. in Oudenaarde. De leeftijd van 94 heeft hij net niet gehaald: hij werd geboren op 14 april 1932 in Wilrijk.

Op zijn overlijdensbericht lees ik: Vlaams journalist, wereldreiziger, auteur, radio- en televisiepresentator, esperantist, cultureel ambtenaar, vader en wereldverbeteraar. Dat vat het goed samen. Hugo was een pionier in vele dingen waar men in zijn tijd nog van droomde.

Hij was de man die al liftend – van de Sahara tot Machu Picchu – Vlaanderen aan de wereld presenteerde, en de wereld aan Vlaanderen. Dat deed hij in talloze radio- en televisieprogramma’s en in vele krantenartikelen.

Naast het reizen was Hugo ook een geëngageerd cultureel ambassadeur. Hij drukte zijn stempel op het Vlaams cultureel centrum De Brakke Grond in Amsterdam. Op zoek naar de sporen van de gevluchte calvinistische Vlamingen die Haarlem en omgeving mee rijk maakten, bedacht hij een wandeltocht en wijdde hij er uiteraard ook een publicatie aan.

En bijna niemand weet nog dat Hugo ooit de eerste hoofdredacteur was van EUROPA EEN — het tijdschrift van de Beweging voor de Verenigde Staten van Europa van Walter Kunnen.

Gelukkig heeft het ADVN films, persdocumenten en allerlei papieren van Hugo overgenomen.

Ik leerde Hugo kennen – als ik me niet vergis in 2011 – in het Frans-Vlaamse Belle. Hij nam er het woord als een van de bezielers van de VVNA, de Vereniging van Vlaams-Nationale Auteurs, die mij dat jaar haar prijs gaf.

Dat was, helemaal onverwacht, voor mijn bescheiden brochures ‘Wintertijd in Frans-Vlaanderen’ en ‘Een erfenis zonder testament’ het begin van mijn schrijfpassie.

Non-conformisten herkennen elkaar meteen.

Zo ging dat ook met Hugo.

Ze voelen elkaar aan, los van clubjes, partijen, maffia’s en camorra’s. Het was wijlen Lode Claes die als heel-Nederlander sprak over de Vlaamse beweging als zijn ‘familie’. Hugo moedigde mij toen aan om verder te schrijven. Tijd of geen tijd — gewoon doen, en de pen op automatische piloot.

Sinds die memorabele dag in Belle zocht en las ik links en rechts talloze persknipsels van Hugo. Over de koppensnellers op Borneo en over de Vlaamse aanwezigheid op Formosa.

Ik ben ook nog eens in Oudenaarde gaan spreken over Frans-Vlaanderen, en dat deed hem zichtbaar deugd.

Goede reis, Hugo,

in de eeuwige velden waar je de weg wel weet.

17.03.2026