WIDOPEDIA
Een blog over Frans-Vlaanderen, de Nederlanden en Europa
Wido Bourel

Meest recente berichten
Archieven
Kernwoorden

Néerlandais et dialecte flamand

‘Le néerlandais est la forme moderne du dialecte flamand’

Le bruit court dans les chaumières — et même au-delà — que le père fondateur de l’AVNT ne goûterait plus guère aux petites phrases. Surtout à celle-ci :

Le néerlandais est la forme moderne du dialecte flamand.

Étrange amnésie. Je me souviens pourtant d’une époque où il incarnait lui-même cette vérité, corps et âme. C’était vers 1973-1974, lorsqu’il suivait en élève appliqué mon cours de néerlandais à Kaaster.

À l’époque — faut-il le rappeler ? — il n’existait à Kaaster aucun autre cours que des cours de néerlandais. Ni folklore de façade, ni nostalgie incantatoire : du néerlandais. Des témoins vivent encore. Des écrits aussi. Hélas pour certains.

C’est Jean Giono, qui écrivait quelque part :

Pour bien mentir, il faut beaucoup de sincérité.

Et puisque les petites phrases dérangent, poursuivons.

Dix petites phrases et un playdoyer pour le néerlandais.

Le néerlandais est la forme moderne du dialecte flamand.

  1. Le néerlandais a toujours été la forme écrite de notre dialecte flamand.
  2. Le néerlandais fut la langue enseignée dans nos écoles, dépendantes de l’évêché d’Ypres, jusqu’à la Révolution.
  3. Le néerlandais historique écrit , jusqu’au XIXᵉ siècle, ‘Vlaenderen’ avec ‘ae’ et ‘Vlaamsch’ avec ‘sch’.  Rien de bien spécifique au dialecte flamand occidental.
  4. Le néerlandais est la langue standardisée de notre dialecte flamand.
  5. Le néerlandais est la seule langue vivante capable de sauver notre dialecte flamand moribond — et non l’inverse.
  6. Le néerlandais historique correspond à l’orthographe Herzeele avec ee, comme en français, devenue Herzele en néerlandais actuel ; Herzel n’est qu’une déformation orale et un oubli du ‘e’ final : une frivolité pour rien.
  7. Le néerlandais doit devenir une langue obligatoire dans tous les établissements secondaires du septentrion.
  8. Le néerlandais est la langue de 24 millions d’Européens, nos voisins immédiats et nos premiers partenaires économiques, en Flandre belge comme aux Pays-Bas.
  9. Le néerlandais doit être reconnu langue régionale, au même titre que le dialecte flamand et le picard.

J’invite tous les amoureux du flamand occidental et du néerlandais  à ne pas tomber dans le piège du jacobinisme linguistique et d’utiliser ces petites phrases à bonne escient.

Vivre ou mourir

Refuser le néerlandais au nom du flamand occidental, c’est prétendre aimer une langue tout en refusant qu’elle vive.

Le reste n’est pas un combat culturel. C’est un enterrement —  avec un beau discours, mémoire sélective  et fleurs artificielles.


“Het Nederlands is de moderne vorm van het Vlaamse dialect”

Het gerucht gaat rond in de Vlaamse huiskamers — en zelfs daarbuiten — dat de stichtende vader van de AVNT niet langer gesteld is op kleine zinnetjes.
Vooral niet op dit:

Het Nederlands is de moderne vorm van het Vlaamse dialect.

Vreemde geheugenstoornis. Ik herinner me nochtans een tijd waarin hij deze waarheid zelf belichaamde, met hart en ziel. Dat was rond 1973–1974, toen hij als ijverige leerling mijn lessen Nederlands volgde in Kaaster.

In die tijd — moet ik het echt nog herhalen? — bestonden er in Kaaster geen andere lessen dan lessen Nederlands. Geen folkloristisch decor, geen bezwerende nostalgie: gewoon Nederlands. Er leven nog getuigen. En er bestaan ook teksten. Helaas voor sommigen.

Het was de Franse schrijver Jean Giono die ergens schreef:

Om goed te liegen, is veel oprechtheid nodig.

En aangezien kleine zinnetjes blijkbaar storen, gaan we vrolijk verder.

Tien kleine zinnetjes en een pleidooi voor het Nederlands

  1. Het Nederlands is de moderne vorm van het Vlaamse dialect.
  2. Het Nederlands is altijd de geschreven vorm geweest van ons Vlaamse dialect.
  3. Het Nederlands was de taal van het onderwijs in onze scholen, die onder het bisdom Ieper ressorteerden, tot aan de Revolutie.
  4. Het historische Nederlands werd, tot in de 19e eeuw, geschreven als ‘Vlaenderen’ met ‘ae’ en ‘Vlaamsch’ met ‘sch’ — niets wat specifiek West-Vlaams is.
  5. Het Nederlands is de gestandaardiseerde vorm van ons Vlaamse dialect.
  6. Het Nederlands is de enige levende taal die ons tanende Vlaamse dialect kan redden — en niet omgekeerd.
  7. Het historische Nederlands gebruikt de spelling ‘Herzeele’ met ‘ee’, zoals in het Frans, later ‘Herzele’ in het moderne Nederlands; ‘Herzel’ is slechts een mondelinge vervorming met het slikken van de slot-e: een smakeloze frivoliteit.
  8. Het Nederlands moet een verplichte taal worden in alle secundaire scholen van het noorden.
  9. Het Nederlands is de taal van 24 miljoen Europeanen, onze directe buren en belangrijkste economische partners, zowel in Belgisch Vlaanderen als in Nederland.
  10. Het Nederlands moet erkend worden als regionale taal, op gelijke voet met het Vlaamse dialect en het Picardisch.

Ik nodig alle liefhebbers van het West-Vlaams en het Nederlands uit om niet in de val van het taalkundig jacobinisme te trappen en deze kleine zinnen doelbewust te gebruiken.

Leven of sterven

Het Nederlands weigeren in naam van het West-Vlaams,is beweren dat men van een taal houdt en haar tegelijk het recht ontzeggen om te leven.

De rest is geen culturele strijd. Het is een begrafenis —met een mooie toespraak, selectief geheugen en kunstbloemen.

Gepubliceerd

14.01.2026

Kernwoorden
Reacties