Vlamingen in de moerassen rond St-Omaars

Vlamingen in de moerassen rond Sint-OmaarsIn januari ben ik begonnen aan een nieuwe publicatie. Het gaat  over de boeiende geschiedenis van een  Vlaamse dorpsgemeenschap in de moerassen rond Sint-Omaars.  
Dit merkwaardig volk,  aan de grens met Artesië, wist eeuwenlang haar taal, gewoonten en gebruiken te behouden.

Alle informatie hierover is zeer welkom. Ik heb alvast een vraag over de merkwaardige Nederlandse tekst hieronder. Wie kan me hierover meer vertellen? Is er iets bijzonders te zeggen  over de taal van dit liedje? Is de muziek van dit liedje bewaard?

Dank bij voorbaat voor uw medewerking.

Wido Bourel

Onderstaande tekst is  een lied van de tuiniers van Haut-Pont en Lyzel, buitenwijken van de stad Sint-omaars.  Het gaat over  hun dagelijkse leven en bezigheden  in de moerassen rond Sint-Omaars.

Ik heb het gevonden in een artikel geschreven door niemand minder dan de prefect van het Nauw-van-Kalesdepartement, Baron J-B. Siméon,. Het werd in 1821 gepubliceerd  in "Mémoires de la société royale des Antiquaires de France", T.3.


Aenhoort alle vrienden wat ik uw singhen sal
T'is van ons ambacht ils wils weten
Noch eenkeer aenhoort alle vrienden
Wat ik uw syngen sal
Ten is gen vrient ongeral
Hu is van spilten en spaen
En ook vaen zaëyen en mayen
Alteyt le werck en evensuel
Ten is woor waeer geen kinderspil
Alle de brouker gens weeten ewel.

Die eegen is ooks waer dat syn wy wel gewaer
Als wy des mutten Voorstreeken
Die eegen is oks waer dat syn wy wel gewaer
Sy volgen de peerden naer
Daer toe syn wy gebooren
Geen mergte en iser verlooren
Gedam ter eere van Jesus soet
Die ons sal geeven teuwigh goet
Twelke ik veele costen moet.

De greepe verstaet die is ook booven marrht
Als wy daer mede gaen poupen
De greepe verstaet die is ook booven macht
Jeyst ook hoc het metons sal gaen
Sy neemen dat soo by reeken
Wyt vrecse van osis werck te breeken
Wysteken de greepe al in den grondt
Stacken die weegen houdert poudt
Haelen wy daer nyt metter stoudt.

Als de aerde op het landt it geleydt sire van yan
Geddroogt van on se sonne mede
Als de aerde op het landt it geleyt sire van yan
Wy gaen met het alla en in den handt
Alle ons de aerde te roerren
Orer planken monten wy voeren,
Wieet, dit wielt-je die rolt alle soo licht
Al is de sacke van grest gewicht
Herloop gelick een schit.

Wy wercken met vley en het herte verbleyt
Als men siet het schoone weer
Wy wercken met wley en het herte verbleyt
Als men siet den moyen tydt
Vol van courage en genach ten
Men peyst ep geen versuchten
Men toop met shair al en den hoet
Om te gaen wercken metterspoet ,
Elkendeen wet wat sy doen moet.

De ruken syn of en sy syn wel vermoort
Men hoort gedeurig van sprecken
De ruken syn af en sy syn wel vermoort
Sy maken ons selve vervaert
Sy syn soo hart als streenen
Men kunt met beter meenem,
Men moet daer opstaen met gewelt
Gelyck als men de ossen velt
Peys ook dat ons sylt gequelt.

Alle soorten van zaet zayen wy vroegt en laet
In maerte ende audere tyden
Alle soorten van zaet zayen Wy vroegt en laet
Tist goone die ons al quaeme te baute
Men zayt in aile saisoenen
Wy hebben sur altydt van doen
Van dese vrachten op de sen sydt
De welcke die macken ons profit
Tit tgnoone die ons verblydt.

De vrouwjens inctmin vaeren dyk ayt dyk in
Om hanne goet te gaen harlen
De vrouwjens inctmin vaeren dyk nyt dyk in
Met courage en bleyden sin
Die andere die gaen askerreen
Seggen sy govaere gy gelaen seer
Ya seggen sy met soete spraeck
Um eem matje olie my verstaet
Siet daer is eene schoone baet.

Wy gaen met ons goet gehul wel gemoet
Om te verkoppen tot Berghen
Wy gaen met ons goet gehul wel gemoet
Tot Dunkerken oek met verspoet
Naer Cales et Grievelynghe,
Over al met schoone dynghen
Niet met caffé noch chocolade
Maer wel schoone bloem cools en salade
Enoe anjoens en het caetera.

 

 

randomness