Widopedia - December - Historische gebeurtenissen

December

Ik ben een God in ’t diepst van mijn gedachten,
En zit in ’t binnenst van mijn ziel ten troon
Over mij-zelf en ’t al , naar rijksbeboôn
Van eigen strijd en zege, uit eigen krachten.

En als een heir van donker-wilde machten
Joelt aan mij op en valt terug, gevloôn
Voor ’t heffen van mijn hand en heldre kroon :
Ik ben een God in ’t diepst van mijn gedachten.

Willem Kloos

01, 660 december	Overlijden te Noyon aan de Oise van Eligius van Noyon, bekend als Sint-Elooi. Hij werd rond 590 geboren en stond als edelsmid en raadsman in dienst van de Frankische koningen. Hij zette het werk van Sint-Amand verder en evangeliseerde als bisschop van Noyon-Doornik o.m. de streek van Rijsel (Frans-Vlaanderen) en de heidense gebieden aan de Schelde tussen Kortrijk en Gent. Het feit dat Sint Elooi met hamers wordt afgebeeld maakt van hem na de kerstening van de Zuidelijkste Nederlanden de christelijke vervanger van de Germaanse god Thor of van een andere (Keltische) god.
01, 1530 december	Overlijden te Mechelen van Margaretha van Oostenrijk, landvoogdes der Nederlanden, dochter van Maria van Boergondië. Ze was een tante van de latere keizer Karel V en regentes over de Nederlanden tijdens diens minderjarigheid. Als blijk van erkentelijkheid voor de uitstekende wijze waarop zij de landsbelangen behartigde, liet Karel haar de functie van landvoogdes verder uitoefenen, wat hem ook zekerheid gaf tijdens zijn lange afwezigheden. Door haar intelligent beleid verzekerde Margaretha rust en vrede in de Nederlanden, economische welvaart en culturele bloei.
01, 1572 december	Het Bloedbad van Naarden. Deze dramatische episode uit onze vrijheidsstrijd vestigt voor eeuwen het beeld van de onbetrouwbaarheid van de Spanjaarden. Toen de vestingstad Naarden door de Spanjaarden werd belegerd en de situatie alsmaar verslechterde, bood het stadsbestuur een overgave aan op voorwaarde dat de inwoners zouden worden gespaard. De Spaanse troepen gingen akkoord, en ontboden de burgers naar het stadhuis om trouw te zweren aan de Spaanse koning. Nog voor het tot deze ceremonie kwam, begonnen de Spaanse troepen plotseling met moorden. De Spanjaarden plunderden vervolgens de huizen en staken de stad in brand. Slechts 60 inwoners van Naarden overleefden het bloedbad.
01, 1848 december	Twee Nederlandse wetenschappers, Christophorus Buys Ballot en Frederik Krecke (1812-1882) starten met een reeks systematische metingen van de ontwikkeling van het klimaat, reeks die tot vandaag doorloopt en uniek is in de wereld.
01, 1999 december	Het Werelderfgoedcomité van de UNESCO voegt 24 Vlaamse belforten en 6 Waalse toe aan de Werelderfgoedlijst.
02, 1521 december	Keizer Karel V herovert Doornik, waarvan Frankrijk een tegen de Nederlanden gericht bolwerk had gemaakt. Door deze overwinning daalt de Franse druk op onze zuidergrens aanzienlijk.
02, 1594 december	Overlijden te Duisburg van Gerardus Mercator, geboren te Rupelmonde als Gerard de Kremer, Vlaams cartograaf, instrumentenbouwer en graveur. Hij introduceert het woord Atlas voor een boek dat een verzameling van kaarten voorstelt en is de vader van de projectie die zijn naam draagt en die tot vandaag standhield om bolvormige oppervlakken om te zetten op een plat vlak. Zijn meesterwerk is zijn NOVA ET AUCTA ORBUS TERRAE DESCRIPTIO AD USUL NAVIGANTIUM EMENDATE ACCOMMODATA, een kaart van de wereld uit 1569. Hij is de grondlegger van de moderne aardrijkskunde.
02, 1916 december	De Franse maarschalk Joseph Joffre (1852-1931) wordt als stafchef van het Franse leger vervangen door de grootsprakerige generaal Robert Nivelle (1856-1924) die het einde van de Eerste wereldoorlog in 1917 belooft. Nivelle blijkt bovendien loslippig. Tijdens een Londens diner spreekt hij zelfs met de dames over het komende offensief. De grote Frans-Britse aanval, de tweede slag van de Aisne, werd voorafgegaan door een nooit gezien artilleriebombardement met elf miljoen granaten, maar het offensief loopt al in de eerste uren hopeloos vast. Toch gaat Nivelle door met bloedvergieten van zijn eigen manschappen. In de maanden april en mei 1916 boeken de geallieerde troepen slechts een minimale terreinwinst, waar een verlies van 350.000 man tegenover staat. Het Franse leger begint te muiten vanwege de onzinnige en misdadige manier waarop door Nivelle met mensenlevens wordt gesmeten. Hij wordt ontslagen en overgeplaatst naar Noord-Afrika. Philippe Pétain volgt hem op als opperbevelhebber.
03, 1339 december	Ondertekening van het charter dat, onder impuls van Jacob van Artevelde, de militaire en economische unie tussen het graafschap Vlaanderen en het hertogdom Brabant bezegelt. Het prinsbisdom Luik en de graafschappen Holland, Zeeland en Friesland sluiten er later bij aan, wat de grondslag legt voor de Nederlandse staatkundige eenmaking.
03, 1560 december	Geboorte te Antwerpen van de Zuid-Nederlandse letterkundige of Jan Gruter, beter bekend onder zijn Latijnse naam Janus Gruterus. Hij was een klassiek filoloog, antiquaar, dichter en bibliothecaris van de Paltsbibliotheek in Heidelberg.
03, 1812 december	Geboorte van Hendrik Conscience, Vlaams- en volksgezinde schrijver, auteur van o.m. De leeuw van Vlaanderen, Jacob van Artevelde, De Boerenkrijg, De Kerels van Vlaanderen en van talrijke romans en verhalen die bijdragen tot het heropleven van het nationaal gevoel en de beoefening van de Nederlandse letterkunde in Vlaanderen.
03, 1967 december	Eerste geslaagde harttransplantatie ter wereld door een team onder leiding van chirurg Christiaan Barnard uitgevoerd in het Groote Schuur Ziekenhuis in Kaapstad, Zuid-Afrika.
04, 1679 december	Quirinus Gerbrandt van Blankenburg (1654-1739) wordt ingeschreven in het studentenregister van de Universiteit Leiden, faculteit der rechten. Hij zal echter een heel andere carrière uitbouwen, als muziektheoreticus, organist, beiaardier en componist. In 1684 publiceert hij in Amsterdam zijn Onderwijzinge hoe men alle de Toonen en halve Toonen, die meest gebruijkelijck zijn, op de Handt-Fluijt zal konnen t’eene mael zuijver Blaezen,
04, 1576 december	Spaanse furie in Antwerpen. Spaanse en Waalse troepen plunderen de stad, doden 7.000 burgers en gaan zich te buiten aan talloze verkrachtingen, brandstichtingen (o.m. het stadhuis) en afpersingen van rijke burgers. Alleen de Duitse soldaten proberen de Antwerpenaren te beschermen maar zijn te klein in aantal. De Spaanse furie brengt een enorme schok teweeg doorheen de Nederlanden en bevordert het eenheidsgevoel. Hierdoor kan Willem van Oranje op 8 november de Pacificatie van Gent tot stand brengen, de "Generale Unie" van alle 17 Provincies der Nederlanden, behalve het nog door Spanje bezette Luxemburg.
04, 1795 december	Geboorte te Ecclefechan van de Schotse schrijver en historicus Thomas Carlyle, rector van de Universiteit Edinburgh (1865). Zijn driedelige The French Revolution: A History (1837) droeg sterk bij tot de ontluistering van de Franse Revolutie als bron van vooruitgang en democratie. Voor Carlyle was ze integendeel een orgie van losgeslagen moordzucht, wanorde en decadentie. Als sociaal geweten van de victoriaanse tijd in Groot-Brittannië streed hij tegen materialisme, rationalisme, koopmansgeest, uitbuiting en verpaupering. Tijdens de eerste wereldoorlog inspireren zijn geschriften o.m. Joris van Severen.
04, 1896 december	Overlijden te Parijs van de Frans-Vlaamse voorman en schrijver Lodewijk de Baecker.
04, 1918 december	Het eerste nummer van het Vlaamse katholieke dagblad De Standaard rolt van de pers. Het werd genoemd naar een vooraanstaand Nederlands gereformeerd, antirevolutionair dagblad dat van 1872 tot 1944 verscheen..
05, 1355 december	Overlijden te Brussel van Jan III, hertog van Brabant en Limburg. Door het Vlaams Charter van 1314, dat een grondwettelijk karakter had, werd een behoorlijk bestuur gewaarborgd en kregen de steden meer autonomie. Alle schade die de Brabanders hadden geleden als gevolgd van de schulden van de hertog, werden door hem vergoed. Jan III begon de huwelijkspolitiek die later, onder de Bourgondiërs, tot verdere eenmaking van de Nederlanden zal leiden: zijn dochter Margaretha van Brabant (1323-1368), trouwde met Lodewijk van Male, graaf van Vlaanderen. Een andere dochter, Maria van Brabant (1325-1399) huwde te Antwerpen Reinout III, hertog van Gelder en graaf van Zutphen. Wegens de vroege dood van zijn beide zonen Hendrik en Godfried werd Jan III na zijn dood opgevolgd door zijn oudste dochter Johanna (1322-1406). In 1336 trouwde zij met Willem IV, graaf van Holland, Zeeland en Henegouwen, aan wie zij al van bij haar geboorte uitgehuwelijkt was. Na het overlijden (1345) van haar eerste gemaal hertrouwde zij in 1354 met Wenzel (Wenceslaus) I van Luxemburg. Jan III van Brabant ligt begraven in de abdij van Villers-la-Ville.
05, 1493 december	Geboorte te Diest van Nicolaas Cleynaerts, ook bekend als Clenardus Deze Brabantse humanist was een hartstochtelijk verdediger van de verdraagzaamheid. Hij gaf les in Salamanca en in Portugal, maar zijn belangstelling voor de islam en zijn kritiek op de Inquisitie vielen niet in goede aarde. Cleynaerts stierf, aan de kant gezet en berooid, in 1542 in het Alhambra te Granada waar hij ook begraven ligt. Vele van zijn Latijnse brieven zijn bewaard gebleven. Ze zijn voor de kennis van het Spaanse, Portugese en Marokkaanse milieu van de 16de eeuw van onschatbare waarde. Op de Grote Markt van Diest staat een bronzen standbeeld van hem.
05, 1547 december	Geboorte te Greetsiel in Oost-Friesland van Ubbo Emmius, eerste rector magnificus van de Academie te Groningen, tegenwoordig de Rijksuniversiteit Groningen. Emmius wordt beroemd als auteur van een geschiedenis van Friesland. In 1596 verschijnt het eerste deel van zijn Rekum Frisicarum historiae libri LX (De Friese geschiedenis in zestig boeken), voorzien van gedetailleerde kaarten. Ze worden in 1616 nogmaals in zijn geheel uitgegeven. Zijn grafsteen staat in de hal van het Academiegebouw van de Rijksuniversiteit Groningen en werd in 2009 gerestaureerd. Hij draagt volgende tekst:Voor de onsterfelijke nagedachtenis aan de vermaarde en vrome grijsaard Ubbo Emmius, een Fries uit Greetsiel, eerste rector van de academie, theoloog der zuivere leer, uitnemend filoloog, volmaakt geschiedschrijver.
05, 1798 december	Het boerenleger wordt verslagen op Ter Hilst bij Hasselt. Eind van de Boerenkrijg en begin van een strenge repressie. Zo’n 190 leiders van de Brigands worden terechtgesteld. Ook vele "verdachten" onder de bevolking, jong en oud, worden afgemaakt.
05, 1876 december	Wetsvoorstel De Laet : de rechters moeten de Nederlandse taal kennen in de Vlaamse gewesten en Brussel. Het wordt verworpen op 13 december, zijn verjaardag. Zie verder over Jan de Laet op 13 december.
06, 1792 december	Geboorte te Den Haag van Willem Frederik van Oranje-Nassau, zoon van koning Willem I. Hij volgt in 1840 zijn vader op als koning Willem II. Van december 1813 tot mei 1814 is Willem verloofd met de Britse prinses Charlotte Augusta, dochter van de latere koning George IV. Zij verbrak de verloving en huwt ... Leopold van Saksen-Coburg, die de Belgische koning Leopold I wordt. Willem II trouwt met Anna Paulowna, dochter van tsaar Paul I van Rusland.
06, 1942 december	Redevoering van de Nederlandse koningin Wilhelmina (vanuit Londen uitgezonden op Radio Oranje) waarin ze voor de eerste keer meer autonomie belooft voor Nederlands-Indië, binnen het kader van een Nederlands Gemenebest.
06, 1942 december	Bij een fout gerichte aanval van de Britse luchtmacht op de Philips-fabrieken in Eindhoven worden honderden huizen vernield en vallen er 138 burgerslachtoffers.
07, 1383 december	Overlijden van Wenzel (Wenceslaus) I van Luxemburg, hertog van Brabant en Limburg.
07, 1924 december	Op bezoek in Robeke verklaart de Franse premier Edouard Herriot : "On voudrait nous ramener aujourd’hui sous la dénomination des patois que les réactionnaires de nos jours essaient d’introduire, plaidant contre l’unité française, comptant sur l’ignorance pour détruire la république elle-même".
08, 1915 december	Luitenant-colonel John McCrae, een Canadese militaire arts schrijft de definitieve versie van het gedicht In Flanders Fields. In Flanders fields the poppies blow Between the crosses, row en row, That mark our places; and in the sky The larks, still bravely singing, fly Scarce heard amid the guns below. We are the Dead. Short days ago We lived, felt dawn, saw sunset glow, Loved, and were loved, and now we lie In Flanders fields. Take up our quarrel with the foe: To you from failing hands we throw The torch; be yours to hold it high. If ye break faith with us who die We shall not sleep, though poppies grow In Flanders fields.
09, 1425 december	Met de bul Sapientiae immarcessibillis sticht paus Martinus V, op verzoek van hertog Jan IV van Brabant en de magistraten van de stad Leuven, de eerste universiteit van de Nederlanden, de huidige KULeuven.
09, 1946 december	In Rijsel, start van het proces tegen 16 verantwoordelijken van het Vlaams Verbond van Frankrijk en van zijn leider Jean-Marie Gantois.
10, 1830 december	Oproep van de Nederlanders aan de Vlamingen en de Brabanders om het Franse juk af te werpen en zich te verenigen met het Noorden. Deze oproep luidt als volgt: DE HOLLANDERS AAN DE VLAMINGEN EN BRABANDERS. BROEDERS! Dit jaar, dat reeds zoo vele millioenen menschen van het juk der vreemde heerschappij bevrijd heeft, moet nog door uwe verlossing bekroond worden. Zij hangt geheel en al van u zelven af! Reeds nu beven de Franschen in uw midden, gelijk zij, eene maand geleden, in het midden der Hollanders beefden. Gering in getal, worden zij nog verzwakt door de bewustheid van hun- ne euveldaden, en van den algemeenen haat, dien zij zich op den hals hebben gehaald. Vrienden! Verklaart u eenparig voor ons, en gij zult ze zien vlugten, zoo gij hun het vlugten veroorlooft, en met overhaas- ting zullen zij den grond van het vrugtbare Belgiën ontruimen. Later zullen, zonder twijfel, de zegevierende legers van Pruis- sen, Rusland en Engeland in uw land rukken. Maar, zoudt gij de eer van Nederlands redding te hebben voltooid geheel en al aan vreemden afstaan? Zo gij zelve dadelyk de hand aan ’t werk slaat, ontelbaar zijn daarvan de voordeelen en het gevaar onbeduidend, om de verbijstering der Franschen. Gij bekomt dan, zonder eenig tijdverlies, uw vrijheid e onafhankelijkheid terug; den algemeenen vijand boezemt gij ontzag in, en de aan- rukkende legers vinden in u, wat zij in ons gevonden hebben, vrienden en bondgenoten; zij sparen uwe persoonen en bezittingen. Weg dan met de Conscriptie voor een afschuwelijken dwinge- land! Weg met de Droits Réunis! Weg met de Douaniers! De kreet Oranje Boven! Is genoeg om hen allen te verjagen. Maar hebt gij hulp noodig, herinnert u onzen gemeenschap- pelijken oorsprong! Bedenkt, dat van Texel tot aan de Moezel, van Groningen tot aan Oostende slechts ééne en dezelfde natie woont, die, zo zij eene en dezelfde regering heeft, niets be- hoeft te vrezen; bedenkt, dat wij eenen Vorst hebben, op Ne- derlandschen grond geboren, bekend met de Nederlandsche taak en zeden, en wat nog meer zegt, beproefd door twintig jaren wederwaardigheden! Komt hem, komt ons te gemoet met de aanzienlijksten uit uw midden, die voorloopig het bestuur van ieder departement op zich moeten nemen. Kom ons te gemoet met die deugdzamen prelaten, die, jaren lang, zoo snood zijn onderdrukt geworden. Versterkt onze gelederen, en schaart u rondsom den standaart van Oranje! Wij, broeders, branden van begeerte, om uwe pogingen te ondersteunen. Vereenigd met de Hooge Bondgenooten, zullen wij de algemeene rust, de welvaart va nde Nederlandsche pro- vintiën en de herstelling van den Heilige Vader verzekeren. Te wapen dus, en Oranje Boven!
10, 1899 december	De Boeren in Zuid-Afrika verslagen het leger van generaal Lord Methuen achtereenvolgens in Graspan, Benthout, Moderrivier en Magerfontein, waar zijn Schotse regimenten volledig ten onder gaan.
10, 1911 december	De Franstalige Gentse auteur Maurice Maeterlinck ontvangt in Stockholm de Nobelprijs voor Literatuur.
11, 1960 december	In mijn geboortedorp Kaaster speelt De Verbroedering uit Westouter, onder leiding van regisseur Flor Barbry "De Vierjaargetijden" van Antoon Coolen.
12, 1846 december	Tijdens een Kamerzitting over de armoede in Vlaanderen stelt een liberale volksvertegenwoordiger uit Bergen, J.D. Sigart, zich de vraag : "Zou het Vlaamse ras dan, zoals het Afrikaanse en het Amerikaanse ras, van een lagere orde zijn (dan het Waalse)?"
12, 1943 december	Moord op de Bretoense voorman Yann Vari Perrot, vriend van Jean-Marie Gantois.
13, 1472 december	Te Sint-Omaars in Artesië sluit Arnout van Gelder, hertog van Gelder en graaf van Zutphen, een overeenkomst met de Bourgondische hertog Filips de Goede. Arnout staat zijn bezittingen af voor driehonderdduizend goudguldens en erkende Filips tevens als erfgenaam. Daarmee wordt een volgende stap gezet naar de Nederlandse eenheid.
13, 1580 december	Willem van Oranje biedt de Staten-Generaal zijn Apologie aan, die zijn verdediging inhoudt tegen zijn vogelvrijverklaring door de Spaanse koning. Op 17 december wordt beslist dat Oranje zijn Apologie mag laten drukken.
13, 1815 december	Geboorte te Antwerpen van Jan Jacob Alfried de Laet, Vlaams letterkundige, arts en volksvertegenwoordiger en een van de belangrijkste voormannen van de beginnende Vlaamse Beweging. De Laet is lid van de Nederduitsche Bond, de Vlaamsgezinde spil van de Antwerpse Meetingpartij. In 1863 is hij de eerste volksvertegenwoordiger die in de Belgische Kamer de grondwettelijke eed in het Nederlands aflegt. Met De Laet evolueert de Vlaamse Beweging van een literaire naar een politieke beweging. Met zijn wetsvoorstel van 1876 ligt hij aan de basis van de tweede Belgische taalwet, naar hem de Wet De Laet genoemd, die het Nederlands in de administratie herstelt. Hij ligt begraven op de Sint-Fredegandus begraafplaats in Deurne.
13, 1822 december	Koning Willem I van de Verenigde Nederlanden richt de Algemeene Nederlandsche Maatschappij ter Begunstiging van de Volksvlijt waaraan voor een groot deel de opbloei van de industrie in de Zuidelijke Nederlanden te danken is. In 1830 wordt deze vennootschap de beruchte Société Générale de Belgique. Zie verder op 17 december.
14, 855 december	Volkwin, neef van Karel de Grote en bisschop van Terenburg, sterft in Ekelsbeke (Frans-Vlaanderen).
15, 1598 december	Overlijden te Leiden van Filips van Marnix van St.-Aldegonde, auteur van het Wilhelmus, het Nederlandse volkslied, en theoreticus van de nationale opstand tegen Spanje.
15, 1610 december	Geboorte te Antwerpen van de schilder David Teniers. Hij liet honderden schilderijen na, vooral taferelen uit het Brabantse en Vlaamse boerenleven, zoals zijn Vlaamse Kermis.
15, 1702 december	Het Franse parlement beslist eenzijdig tot aanhechting van de Nederlanden bij Frankrijk.
16, 1813 december	De jonge boer Louis Fruchart roept op de markt van Stegeren (Estaires) op tot verzet tegen Napoléon. Op zijn hoed staat geschreven "Je combat pour Louis XVII". Dit is het begin van een echte "Vlaamse Vendée", die Fruchart zal aanvoeren doorheen de Franse Nederlanden en volhouden tot aan de ondergang van Napoleon in 1815. Louis Fruchart, die door zijn medestanders "Louis XVII" wordt genoemd, slaagt erin tot 50.000 opstandelingen onder zijn banier te verenigen, meestal jongeren die zich verzetten tegen gedwongen dienstneming in het napoleontische leger. Fruchart houdt zijn Vlaamse verzetsbeweging bijeen door een merkwaardige discipline. Eén van zijn laatste wapenfeiten is de doorbraak na Waterloo to Dollens en Montdidier, samen met 1.200 Russische, Saksische en Württembergse ruiters onder bevel van de Baltische baron Frederik von Geismar. Hierdoor wordt voor de geallieerde legers de weg naar Parijs geopend. Bij de restauratie van de monarchie beloont Lodewijk XVIII Fruchart en benoemt hem tot kapitein van zijn lijfwacht.
16, 1838 december	Slag bij Bloedrivier: de Boerengeneraal Andries Pretorius verslaat de Zoeloes verpletterend en wreekt zo de dood van zijn voorganger Piet Retief die was vermoord op last van Zoeloekoning Dingaan. De stad Pretoria, gesticht in 1855 en nog steeds bestuurlijke hoofdstad van Zuid-Afrika, werd genoemd naar Andries Pretorius.
16, 1901 december	In Hazebroek (Frans-Vlaanderen) voeren de Zuid-Afrikanen J.H. Louw, veldkornet, en C. Plokhooy artillerieofficier in het Boerenleger, het woord in het Afrikaans, in aanwezigheid van priester en volksvertegenwoordiger Jules Lemire.
16, 1944 december	Begin van het Von Rundstedt-offensief in de Ardennen.
17, 1772 december	Geboorte te Bonn van Ludwig van Beethoven uit een Mechelse familie.
17, 1908 december	Overlijden te Winnezeele van de Frans-Vlaamse volksverteller Fideel Roussez (geboren in Hazebroek in 1935), bijgenaamd de Verteller van Winnezeele. Verschillende van deze verhalen, door Roussez rond 1855 genoteerd van een boomzager uit Hazebroek, werden door Gustaaf Lamerant overgeschreven en in 1909 bij Standaard boekhandel uitgegeven onder de titel Vlaamsche wondervertellingen uit Fransch-Vlaanderen.
17, 1987 december	Overlijden van de Frans-Vlaamse schrijfster Marguerite Yourcenar (geboren Cleenewerck de Crayencour) in het ziekenhuis op het eiland Mount Desert in de Verenigde Staten.
17, 1989 december	Roemloos einde van de Société Générale de Belgique. De bankpoot Generale Bank, zal het via diversie fusies en herschikkingen van het aandeelhouderschap nog uitzingen tot 2009 en dan worden opgeslokt door de Franse BNP Paribas.
18, 1910 december	In Antwerpen betoging met toespraken van de "drie kraaiende hanen (de socialist Huysmans, de katholiek Van Cauwelaert, en de liberaal Franck) ten gunste van de vernederlandsing van de Gentse universiteit.
19, 1722 december	Stichting van de Oostendse Compagnie, officieel de Keizerlijke en Koninklijke Oost-Indische Compagnie, de eerste georganiseerde poging van de Zuidelijke Nederlanden om deel te nemen aan het handelsverkeer met Indië en Afrika.
19, 1798 december	Overlijden van de auteur, boekhandelaar en uitgever Charles Joseph Panckoucke, afkomstig uit Rijsel in Frans-Vlaanderen. Hij was de uitgever van het maandblad Annonces et affiches pour les Pays-Bas français en, in Parijs, van het eerste Franse staatsblad (Journal Officiel) alsook van Tableau encyclopédique et méthodique des trois règnes de la nature, een rijk geïllustreerde encyclopedie van planten, dieren en mineralen.
20, 1830 december	In Londen erkennen de grote mogendheden de scheiding tussen Nederland en "België". Luxemburg zal nog jaren neen twistappel blijven.
21, 1988 december	Overlijden van de Nederlandse etholoog Nikolaas Tinbergen, een van de grondleggers van de gedragswetenschap. Hij kreeg in 1973 de Nobelprijs voor fysiologie en geneeskunde, samen met Konrad Lorenz en Karl von Frisch.
21, 1990 december	De laatste kolen worden bovengehaald in de mijnen van Oignies bij Lens (Frans-Vlaanderen). De eerste kolen in de regio werden er ontdekt op 7 juni 1842 tijdens het boren van een artesische put door ingenieur Louis-Georges Mulot.
22, 1456 december	Vrede van Sint-Truiden, waardoor Filips de Goede wordt aangesteld tot erfelijk voogd over het prinsbisdom Luik. Een verdere stap naar de eenmaking van de Nederlanden door de hertogen van Bourgondië.
22, 1917 december	De Raad van Vlaanderen roept in Brussel de politieke zelfstandigheid van Vlaanderen uit.
22, 1946 december	Het gerechtelijke dossier aangelegd tegen de schrijver Felix Timmermans wordt zonder gevolg door de krijgsraad te Mechelen zonder gevolg afgesloten mede dankzij de tussenkomst van de socialistische voorman Kamiel Huysmans.
22, 1993 december	Het water van Maas en Rijn stijgt tot een recordhoogte. In Limburg en in delen van Noord-Brabant en Gelderland staat een gebied van 460 km onder water en worden ca. 10.000 mensen geëvacueerd.
23, 1832 december	De Nederlandse generaal David Hendrik baron Chassé verlaat het Antwerpse Zuiderkasteel meer dan twee jaar na de Belgische onafhankelijkheid. Uiteindelijk had men het Franse leger nodig om met een tienvoudige overmacht na 24 dagen beleg Chassé tot overgave te dwingen.
24, 1605 december	Wenzel Cobergher wordt aangesteld tot hofarchitect-ingenieur van de aartshertogen Albrecht en Isabella. Hij is de grondlegger van de "bergen van barmhartigheid" (lommerds) en laat in de Nederlanden vijftien van deze instellingen bouwen. Als waterbouwkundig ingenieur realiseert hij de moeilijke drooglegging van een gebied van 3500 hectaren tussen Adinkerke, Hondschoote en St.-Winoksbergen (Frans-Vlaanderen).
23, 24, 25 1914 december	Kerstbestand tijdens de eerste wereldoorlog. Ondanks de achterdocht van de officieren staken de soldaten geleidelijk aan de vijandelijkheden. Meestal op initiatief van de Duitsers ontmoeten ze elkaar in het niemandsland en wisselen sigaretten, drank,voedsel of uniformknopen uit. Op verschillende plaatsen worden zelfs voetbalwedstrijden gehouden.
25, 428 december	De Franken vallen o.l.v. hun legeraanvoerder Chlodio het Romeinse Rijk binnen en beginnen aan hun opmars naar de Somme. De eerste steden die ze veroveren zijn Doornik en Kamerijk (Frans-Vlaanderen).
25, 800 december	Karel de Grote, koning der Franken, wordt door paus Leo III gekroond tot keizer van het West-Romeinse Rijk waardoor de Rijksgedachte in Europese zin tot bloei zal komen.
25, 1100 december	Boudewijn van Bonen wordt gekroond tot eerste Frankische koning van Jerusalem.
25, 1419 december	Hertog Filips de Goede, op bezoek bij alle Vlaamse steden om geld en manschappen te vergaren voor zijn strijd tegen de Franse koning, wordt in Rijsel (Frans-Vlaanderen) enthousiast onthaald.
26, 838 december	In Friesland en een groot deel van noordwest Nederland zet een springvloed het land volledig onder water. Alleen de toppen van de duinen blijven boven de golven uitsteken.
26, 1302 december	Te Waten aan de Aa (Frans-Vlaanderen) biedt Diederik van Hondschote zegevierend het hoofd aan de het leger van de Franse koning Filips de Schone en slaat diens aanval op Vlaanderen af.
26, 1894 december	Guido Gezelle noteert volgende spreuk: Men vraagt van de peerden hoe oud dat ze zijn.
27, december	Sint-Jansminne. Vroeger volksgebruik dat tot in de Tweede Wereldoorlog nog bestond in Simpelveld, Mechelen, Vijlen, Munstergeleen en Oorsbeek. Het volk dronk ter zijde van het altaar of aan de communiebank een beker met gewijde wijn. Oorspronkelijk een offerdrank ter ere van Wodan die ook bestond in Beieren, Tirol en Oostenrijk.
27, 1253 december	Na een reis van zowat 11.000 km komt Willem van Rubroeck bij de Grote Kan van Mongolië aan. Van Rubroeck was een Vlaamse franciscaan, afkomstig uit het dorp Rubroek in Frans-Vlaanderen.
27, 1949 december	De Nederlandse koningin Juliana proclameert de onafhankelijkheid van Nederlands-Indië onder de nieuwe naam Indonesia.
28, 1702 december	Overlijden te Haarlem van de Nederlandse kunstschilder Richard Brakenburg, genreschilder in de voetsporen van Jan Steen. Hij was ook bekend als portretschilder en als dichter.
29, 1443 december	De hertog van Saksen doet afstand van zijn rechten op Luxemburg ten voordele van Filips de Goede. Zo komt Luxemburg bij de Nederlanden.
29, 1810 december	In Frans-Vlaanderen mogen de Nederlandstalige bladen niet meer verschijnen zonder een begeleidende Franse vertaling.
29, 1832 december	De Zwitserse kolonel Nicolaas De Sumoens, die zich vrijwillig bij het Nederlands leger had gemeld om de vesting Antwerpen tegen een Franse overmacht te helpen verdedigen, sneuvelt op 42 jaar leeftijd. Zijn grafmonument, met afbeelding van de citadel van Antwerpen, is nog steeds te bewonderen op de algemene begraafplaats te Den Haag.
29, 1894 december	Guido Gezelle noteert: Als de Fransch niet mee en neemt, ’t dunkt hem dat hij iets vergeten heeft.
30, 1883 december	Geboorte te Edegem van de Vlaamse schrijfster Marie Gevers die vooral in het Frans publiceerde over het plattelandsleven in Vlaanderen. Haar eerste boek La Comtesse des digues betekende voor haar de doorbraak in Frankrijk. Volgens de Franse criticus Charles Vildrac was Marie Gevers "de tous les poètes flamands (...) celui qui possède au plus haut degré le sentiment de la nature et l’amour du terroir". Zij vertaalde ook Nederlandse literatuur in het Frans, zo Hollands Glorie van Jan de Hartog.
30, 1975 december	Goedkeuring van de wet die het aantal Belgische gemeenten van 2359 tot 596 reduceert. In 1983 zal dit aantal nog verder dalen tot 589 door de fusie van de zeven voorsteden met Antwerpen.
31, 1514 december	Geboorte te Brussel van Andries van Wesel, bekend als Vesalius, hoogleraar, lijfarts van keizer Karel V en een der grondleggers van de anatomie en van de moderne heelkunde.
31, 1564 december	Willem van Oranje verklaart in de Raad van State : "Ik kan niet goedkeuren dat vorsten over het geweten van hun onderdanen willen heersen en hen de vrijheid van geloof en godsdienst ontnemen."
31, 1687 december	De Voorschote, het eerste schip dat Franse Hugenoten naar Zuid-Afrika brengt, vertrekt uit Nederland met aan boord de families Marais, Fouché, Malherbe en Le Roux.
31, 1838 december	Uitgave te Antwerpen van het boek De Leeuw van Vlaanderen van Hendrik Conscience.
31, 1869 december	Geboorte van Henri Matisse in Le Cateau-Cambrésis (Frans-Vlaanderen). Ondanks zijn kapel, een heiden.
31, 1949 december	In Frankrijk wordt en ontwerp van wet ten gunste van de regionale talen aangenomen, ingediend door enkele communistische volksvertegenwoordigers. Maar een beetje later worden het Duits en het Vlaams uitgesloten. De bevoegde minister geeft als reden: "qu’il refuse à admettre la perspective de quelque enseignement que ce fût d’idiomes qui représentent des cultures traditionnellement hostiles à la nôtre" Alleen de vertegenwoordigers van de Elsas en van Lotharingen protesteren.

(Trefwoorden: Frans-Vlaanderen; Zuid-Vlaanderen; Franse Nederlanden; Nederlanden; Dagklapper; December)

Voor het samenstellen van deze kalender hebben wij vele oude kranten en tijdschriften geraadpleegd, maar ook eigentijdse literatuur, zoals Liek Mulder e.a., Lexicon geschiedenis Nederland & België (1994), J.C.H.Blom en E.Lamberts red., Geschiedenis van de Nederlanden (1994), Reginald de Schryver e.a. red., Nieuwe encyclopedie van de Vlaamse beweging (1998), Chris van der Heyden, Grijs Verleden: Nederland en de Tweede Wereldoorlog (editie 2009) enz. enz. Om voor de hand liggende redenen is een gedetailleerde bronvermelding hier niet mogelijk.